Hải Ngoại

Một người Pháp ghi lại bằng hình ảnh về sự thay đổi của các sắc tộc thiểu số tại Việt Nam


Réhahn đến Việt Nam năm 2007 và dành nhiều năm để chụp hình các sắc tộc thiểu số trên miền cao nguyên hẻo lánh. (Réhahn)

Trong một bản tin vào đầu tháng Tám này, báo điện tử Daily Mail tại Anh tường thuật về một nỗ lực phi thường của ông Réhahn, một nghệ sĩ Pháp. Ông đã đi khắp Việt Nam, phần lớn ở cao nguyên miền Trung và miền Bắc, để ghi chép lại cuộc sống đang bị thay đổi vĩnh viễn của 54 sắc tộc thiểu số. Ông nhận thấy có một bộ tộc từng sống chung và xem voi như người trong gia đình, và nay thế hệ trẻ của bộ tộc này hầu như quen thuộc với iPhone và Facebook hơn là voi, hay bất cứ một truyền thống nào khác của thế hệ lớn tuổi.


Réhahn (Wikipedia)

Theo Wikipedia, ông Réhahn (tên của ông chỉ một chữ), 39 tuổi, chào đời tại Bayeux, theo một hội thiện nguyện đến Việt Nam năm 2007. Từ đó ông đóng đô tại Hội An, từng đến 35 quốc gia trên khắp thế giới để chụp hình, nhưng những hình ảnh nổi tiếng nhất của ông là tại Việt Nam, Ấn Độ và Cuba.

Tại Việt Nam, ông nhận thấy cuộc sống của 54 sắc tộc thiểu số đang nhanh chóng thay đổi, vì tiến trình toàn cầu hóa và kỹ thuật tân tiến đã đe dọa sự tồn vong của các sắc tộc này.

Những bộ tộc xưa kia từng xem voi như người trong nhà thì ngày nay lại biết hút thuốc xì gà, sử dụng Facebook trên điện thoại iPhone, và đã quên cách thức chế tạo những bộ y phục truyền thống của họ.
Nhiếp ảnh gia Réhahn đã chụp ảnh 49 trong số 54 bộ tộc ở Việt Nam từ năm 2011, và đang tiếp tục chụp hình những sắc dân khác trong năm nay. Ông đến sống với các bộ tộc, ăn ở với họ và tìm hiểu nếp văn hóa xưa cũng như nay của họ. Ông hy vọng ghi lại hết các bộ tộc còn lại trong năm nay
Trong dự án chụp ảnh các sắc tộc ở Việt Nam, Réhahn đặc biệt quan tâm đến việc chụp hình y phục truyền thống và y phục bình thường.


Réhahn nay sống ở Hội An, đã ghi nhận hình ảnh của 49 trong tổng số 54 sắc tộc thiểu số tại Việt Nam. (Réhahn)

“Tôi rất quan tâm đến những truyền thống và văn hóa cổ xưa. Ở nhiều nơi, những nền văn hóa truyền thống này đang tàn phai. Trong số 49 nhóm mà tôi đã gặp, khoảng 10 nhóm thậm chí không thể làm ra y phục truyền thống của họ được nữa, và nhiều làng không có một thứ y phục truyền thống cất giữ trong nhà.

“Những người cao niên luôn luôn lo lắng khi thấy nền văn hóa của họ biến mất. Thế nhưng tôi thường gặp những người trẻ không quan tâm chút nào tới truyền thống xưa. Họ dùng điện thoại và Facebook từ khi còn rất nhỏ tuổi.

“Cuộc sống của họ đã trở nên khá hơn, nhưng lại đi kèm với một cái giá phải trả: nền văn hóa của họ đã bị toàn cầu hóa. Là một nhiếp ảnh gia, tôi có cơ hội ghi lại truyền thống, văn hóa và y phục của họ. Tôi sống ở Việt Nam, và tôi có khả năng đi hầu như khắp nơi để nghiên cứu về những điều đó. Tôi có thể ở lại với họ một tuần và phỏng vấn già làng.”

Các bộ tộc mà Réhahn đã gặp có nhiều tín ngưỡng và truyền thống khác nhau. Ông nói, “Nhiều nhóm trong số những bộ tộc này theo tín ngưỡng vật linh, và có những niềm tin bất bình thường. Chẳng hạn như người M’nông, sống ở Cao Nguyên, kết hôn với voi và nghĩ rằng voi là một thành phần của gia đình họ. Rủi thay, loài voi đang dần dần biến mất. Hiện nay Việt Nam chưa có tới 50 con voi, so với 500 con vào năm 1980.

“’Chỉ những người làm chủ voi vẫn còn nhớ truyền thống, và vẫn tương tác với voi. Tôi đang viết một cuốn sách về đề tài này, với một nhà dân tộc học Việt Nam.”

Nói về dự án của ông, nhiếp ảnh gia Réhahn cho biết, “’Tôi đang chờ giấy phép cho chụp ảnh những bộ tộc còn lại, vì trong số này có mấy bộ tộc đang ở trong những vùng nhạy cảm, gần biên giới chung với Lào hay Trung Quốc. Có thể phải mất tới ba năm thì mới được cấp giấy phép. Cũng may là hiện giờ tôi nổi tiếng hơn ở nước này, điều đó có thể giúp ích, và tôi hy vọng dành thời gian với và chụp ảnh thêm ba sắc tộc nữa, ít nhất trong năm nay.”

 

Theo Viễn Đông

Comments
To Top